Lịch 24 tiết khí năm 2026

Đây là chỗ hay nhầm nhất. Tiết khí được định nghĩa hoàn toàn bằng vị trí mặt trời, nên mỗi tiết rơi gần như cố định vào một ngày dương lịch mỗi năm (Lập Xuân luôn quanh 3–5/2, Thanh Minh luôn quanh 4–6/4), còn ngày âm lịch tương ứng thì trôi mỗi năm một khác.

Trong 24 tiết có 12 tiết (節) và 12 trung khí (中氣) xen kẽ nhau. Mười hai tiết mở 12 tháng của lịch tiết khí — đây là mốc mà Bát Tự dùng để đổi trụ tháng. Mười hai trung khí không mở tháng nào, nhưng lại là thứ quyết định tháng nhuận của âm lịch: tháng âm nào không chứa trung khí thì thành tháng nhuận.

Không phải lúc nào cũng đúng, và nói thẳng ra thì càng đi về phía Nam càng lệch. Hệ 24 tiết khí hình thành ở lưu vực Hoàng Hà, mô tả nhịp khí hậu ôn đới của vùng đó — nên mới có những cái tên như Tiểu Tuyết, Đại Tuyết, trong khi phần lớn lãnh thổ Việt Nam không có tuyết.

Miền Bắc có bốn mùa nên còn theo được phần nào; miền Nam chỉ có hai mùa mưa và khô; còn Nam Trung Bộ thì mùa mưa rơi vào tháng 8–12, gần như ngược pha với cả nước. Vì vậy mỗi trang tiết khí ở đây đều tách riêng phần «ở Việt Nam thì thế nào» thay vì chép lại mô tả thời tiết Hoa Bắc.

Điều đó không làm tiết khí mất tác dụng: nó vẫn là bộ khung cho lịch âm dương, cho lịch gieo cấy, và vẫn xuất hiện trong văn bản chỉ đạo thời vụ hiện nay («gieo mạ chung quanh tiết Lập Xuân»).